Please wait. Loading...
 
Αποστολή σε φίλο
 
Ο ρόλος του Β λεμφοκυττάρου στα νοσήματα του πνεύμονος
λεμφοκύτταρο, άσθμα, ΧΑΠ
Περiληψη. Το Β λεμφοκύτταρο είναι ο ρυθμιστής της χημικής ανοσίας. Μετά την αναγνώριση του αντιγόνου, και σε στενή συνεργασία με τα Τ-λεμφοκύτταρα, τα Β-λεμφοκύτταρα ενεργοποιούνται και εκκρίνουν ανοσοσφαιρίνες. Οι πνεύμονες φιλοξενούν μικρό αριθμό Β-κυττάρων, αλλά ο ρόλος τους στα διάφορα νοσήματα των πνευμόνων δεν είναι ακόμη πλήρως γωστός. Όσον αφορά τη ΧΑΠ και το βρογχικό άσθμα, φαίνεται πως υπάρχει ενεργοποίηση του Β-λεμφοκυττάρου σε επίπεδο βρογχικού βλεννογόνου. Το γεγονός αυτό μπορεί να υποδηλώνει την αυξημένη επαγρύπνηση του ανοσοποιητικού συστήματος, πιθανώς εξαιτίας του αποικισμού του βρογχικού δένδρου από μικρόβια, ή και να ενισχύει τη θεωρία ύπαρξης αυτοάνοσου μηχανισμού στη ΧΑΠ. Πνεύμων 2008, 21(1):193-195.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ


      Το B- λεμφοκύτταρο είναι ο συντονιστής της χυμικής ανοσίας, εντεταγμένο
να εξολοθρεύει εξωκυττάρια παθογόνα. Κάθε B κύτταρο αναγνωρίζει ειδικά
ένα αντιγόνο χάρη στην ύπαρξη υποδοχέων στην επιφάνειά του. Μετά την
αναγνώριση του συγκεκριμένου αντιγόνου τα Β κύτταρα ενεργοποιούνται,
πολλαπλασιάζονται και διαφοροποιούνται σε πλασματοκύτταρα, εκκρίνουν
διαλυτές ανοσοσφαιρίνες και μετατρέπονται σε κύτταρα μνήμης. Υπάρχει
σημαντική συνεργασία μεταξύ Τ και Β λεμφοκυττάρων, κυρίως λόγω των
κυτταροκινών που εκκρίνονται από τα Τ λεμφοκύτταρα και επηρεάζουν
τον πολλαπλασιασμό και την εξέλιξή τους.

 

ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Β ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΟΥ


      Καθημερινά παράγονται δέκα εκατομμύρια B λεμφοκύτταρα στο μυελό
των οστών, ενώ στην κυκλοφορία ανέρχονται σε δέκα δισεκατομμύρια
περiπου. Αποτελούν το 2% του συνόλου των λευκών αιμοσφαιρίων του
αίματος και το 5-15% του συνόλου των λεμφοκυττάρων. Ο πνεύμονας φιλοξενεί μικρό αριθμό λεμφοκυττάρων που εντοπίζονται υποεπιθηλιακά στους βρόγχους, (BALT, bronchial associated lymphoid tissue). Σε φυσιολογικά άτομα μη καπνιστές ανέρχονται σε 1-1.5% του συνόλου
των κυττάρων που βρίσκονται στο βρογχοκυψελιδικό
έκπλυμα, αλλά η πιθανή μεταβολή του αριθμού τους στα
νοσήματα των πνευμόνων δεν έχει μελετηθεί ακόμη.

 

Β ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΟ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ(ΧΑΠ)


      Οι λίγες μελέτες που υπάρχουν για το Β λεμφοκυττάρου και την ΧΑΠ είναι αντιφατικές: Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων σε βιοψίες πνεύμονος αποφρακτικών ασθενών, κυρίως στους μικρούς αεραγωγούς, υποεπιθηλιακά1. Αυξημένος αριθμός πλασματοκυττάρων, CD3+, CD4+ και μείωση των CD8+ λεμφοκυττάρων στο βρογχικό βλεννογόνο, ο οποίος είναι ανάλογος του χρόνου διακοπής του καπνίσματος2,3. Καμία σημαντική διαφορά στον αριθμό των Β λεμφοκυττάρων που ανιχνεύτηκαν στο βρογχικό βλεννογόνο καπνιστών με ΧΑΠ σε σχέση με φυσιολογικούς μη καπνιστές4. Η παραπάνω μελέτη συμφωνεί με τους Willemse και συν. που δεν εντόπισαν σημαντικές διαφορές στον αριθμό των Β λεμφοκυττάρων του βρογχικού βλεννογόνου ατόμων με ή χωρίς ΧΑΠ5. Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων στους μικρούς αεραγωγούς ασθενών με ΧΑΠ, ο οποίος αυξάνεται με την επιδείνωση της νόσου6. H σημαντικότερη και πιό πρόσφατη μελέτη των Gosman και συν. αναφέρει αυξημένο αριθμό Β κυττάρων στο βρογχικό βλεννογόνο ασθενών με ΧΑΠ, ο οποίος αυξάνεται με την πρόοδο της νόσου και συσχετίζεται αντίστροφα με το δείκτη Tiffeneau μετά βρογχοδιαστολή7. Aπό τις περισσότερες μελέτες διαφαίνεται η αυξημένη επαγρύπνηση του ανοσοποιητικού συστήματος στο βρογχικό βλεννογόνο στη ΧΑΠ, όπου η συνεργασία με το επιθήλιο (αντιγονοπαρουσιαστικά κύτταρα και λεμφοκύτταρα) βοηθά την αντιγονοπαρουσίαση και ενισχύει τη συμμετοχή της επίκτητης ανοσίας, πιθανώς εξαιτίας του μικροβιακού αποικισμού που συμβαίνει στα τελικά στάδια της ΧΑΠ.

 

Β ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΟ ΚΑΙ ΒΡΟΓΧΙΚΟΑΣΘΜΑ

      Tα δεδομένα που υπάρχουν για το ρόλο του Β λεμφοκυττάρου στην παθογένεια του άσθματος, αν και λίγα, με εξαίρεση ενός, υποδηλώνουν την ενεργοποίηση του σκέλους του ανοσοποιητικού που ορίζεται από το Β λεμφοκύτταρο:

  • Αυξημένος αριθμός Β λεμφοκυττάρων και IgG4 στο αίμα ασθματικών μετά ανοσοθεραπεία για το άκαρι της οικιακής σκόνης8.
  • Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων όλων των σταδίων διαφοροποίησης και ενεργοποίησης στο αίμα ασθματικών κατά τις παροξύνσεις της νόσου9.
  • Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων στο βρογχικό βλεννογόνο ασθματικών που πέθαναν από κρίση άσθματος10.
  • Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων και πλασματοκυττάρων στο βρογχικό βλεννογόνο που αυξάνονται με τις παροξύνσεις, και επιπλέον εκφράζουν τον υποδοχέα λευκοτριενίων (CySLT1)11.
  • Ίδιος αριθμός Β κυττάρων στους ασθματικούς (αλλεργικοί και μη) και φυσιολογικούς, αλλά αυξημένος αριθμός κυττάρων που εξέφραζαν τις πρόδρομες μορφές mRNΑ για τον υποδοχέα υψηλής συγγένειας και τη βαριά άλυσο της IgE, βρέθηκε στο βρογχικό βλεννογόνο αλλεργικών και μη αλλεργικών ασθματικών, σε σχέση με μη αλλεργικούς μάρτυρες, στοιχείο που ίσως υποδηλώνει τοπική παραγωγή IgE στο άσθμα ανεξάρτητα από την ύπαρξη αλλεργίας12. Β λεμφοκύτταρο και καρκίνος πνεύμονος
  • Μειωμένη η λειτουργικότητα του Β κυττάρου του περιφερικού αίματος στο εκτεταμένο Ca πνεύμονος13.
  • Μειωμένος αριθμός Β κυττάρων στο περιφερικό αίμα στο εκτεταμένο μη-μικροκυτταρικό Ca πνεύμονος14.
  • Μεταβολή αναλογίας υποομάδων στο αίμα μετά τη χειρουργική εξαίρεση κακοήθους όγκου πνεύμονος15.
  • Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων στον καρκινικό ιστό συνοδεύεται με τάση για αιματογενείς μεταστάσεις και μειωμένη επιβίωση στο μη-μικροκυτταρικό Ca πνεύμονος16.

Β ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΟ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

  • Αυξημένος αριθμός Β κυττάρων στον πνευμονικό ιστό στη διάμεση πνευμονία από ρευματοειδή αρθρίτιδα, και όχι στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση, στοιχείο που ίσως υποδηλώνει την ύπαρξη διαφορετικών μηχανισμών της εμπλοκής του Β λεμφοκυττάρου στα δύο νοσήματα, παρόλα τα κοινά χαρακτηριστικά17.
  • Αυξημένη IgG έναντι του GM-CSF και μειωμένη έκφραση της activin A στο βρογχοκυψελιδικό έκπλυμα στην κυψελιδική πρωτεΐνωση18.
  • Υπαρξη IgG εναντίον του κολλαγόνου τύπου IV της βασικής μεμβράνης μόνο των τριχοειδών της πνευμονικής και νεφρικής κυκλοφορίας στη νόσο Goodpasture.

Β ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΟ ΚΑΙ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗ

  • Μειωμένος αριθμός B κυττάρων στο πλευριτικό υγρό στην TBC πλευρίτιδα, συγκριτικά με το αίμα19.
  • Μειωμένος αριθμός B και CD4+ λεμφοκυττάρων στο περιφερικό αίμα στην ενεργό φυματίωση. Ύπαρξη διαφορετικών αντιγόνων επιφανείας των B λεμφοκυττάρων στην πνευμονική TBC από την απλή μόλυνση20.

Β ΛΕΜΦΟΚΥΤΤΑΡΟ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΟΝΑΣ ΓΕΝΙΚΑ

  • Αυξημένος αριθμός B κυττάρων περιφερικού αίματος στο χρόνιο πυοθώρακα21.
  • Αυξημένος αριθμός B κυττάρων στο βρογχικό βλεννογόνο ασθενών με κυστική ίνωση22.
  • Ανάπτυξη B λεμφώματος πνευμόνων μετά θεραπεία με μεθοτρεξάτη23.
  • Μεγαλύτερη πτώση των B κυττάρων του αίματος μετά θωρακοτομή για Ca πνεύμονος, παρά με VATS24.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
(Βλέπε κείμενο στα Αγγλικά)

© 2011 PNEUMON Magazine, Hellenic Bronchologic Society.
Developed by LogicONE Logo LogicONE